Zaburzenia psychotyczne w wieku podesz??ym

Objawy psychotyczne, omamy i urojenia, wyst�?puj�? nierzadko u os??b w wieku podesz??ym. Ich obecno??�? jest niespecyficzna diagnostycznie i mo??e stanowi�? ekspresj�? symptomatyczn�? zar??wno psychotycznej depresji, zaburze?? psychotycznych towarzysz�?cych ot�?pieniu, majaczenia, jak i psychoz z kr�?gu schizofrenii.
Najcz�?stsz�? przyczyn�? psychozy w populacji powy??ej 65 roku ??ycia jest ot�?pienie, a przede wszystkim choroba Alzheimera. Objawy wyst�?puj�? najcz�???ciej w okresie umiarkowanego nasilenia ot�?pienia, tre??ci uroje?? rzadko bywaj�? rozbudowane, typowe s�? misidentyfikacje urojeniowe, omamy - cz�?sto wzrokowe - w p????nym okresie ot�?pienia na og???? nie towarzysz�? ju?? urojeniom.

Psychozy w wieku podesz??ym mo??na og??lnie podzieli�? na:

1. kr??tkotrwa??e reakcje paranoiczne
   
2. przetrwa??e do p????nego wieku schizofrenie o wczesnym pocz�?tku
   
3. psychozy schizofreniczne (lub podobne do schizofrenii) o p????nym (po 40 roku ??ycia) lub bardzo p????nym (po 60 roku ??ycia) pocz�?tku (w tej kategorii wi�?kszo??�? wsp????czesnych badaczy umieszcza parafreni�? i inne utrwalone zaburzenia urojeniowe
   
4. psychozy urojeniowe u os??b z ot�?pieniem
   
5. majaczenie

 

Schizofrenia w wieku podesz??ym

Zaburzenia z kr�?gu schizofrenii w populacji geriatrycznej r????ni�? si�? obrazem klinicznym w zale??no??ci od wieku w kt??rym nast�?pi??o zachorowanie. W schizofrenii o p????nym pocz�?tku typowe s�? rozbudowane tre??ci paranoidalne, omamy o zr????nicowanej modalno??ci, natomiast rzadziej wyst�?puj�? formalne zaburzenia my??lenia i objawy negatywne. Deficyty poznawcze nie r????ni�? si�? istotnie od chorych z przetrwa??�? form�? choroby, podobnie jak i wyniki nielicznych dost�?pnych bada?? obrazowych.

 

Leczenie zaburze?? psychotycznych w wieku podesz??ym

Stosowanie lek??w przeciw psychotycznych u chorych w wieku podesz??ym zawsze powinno by�? poprzedzone chwil�? rozwagi. W przypadku psychoz towarzysz�?cych ot�?pieniu ustalenie czy korzy??ci rzeczywi??cie b�?d�? przewa??a�? nad ryzykiem (leki przeciwpsychotyczne pierwszej i drugiej generacji zwi�?kszaj�? ryzyko zgonu chorego z ot�?pieniem!), czy zosta??y wykorzystane wszystkie metody pozafarmakologiczne interwencji, oraz czy zaburzenia maj�? nasilenie usprawiedliwiaj�?ce zastosowanie lek??w przeciwpsychotycznych - musz�? poprzedza�? decyzj�? o farmakoterapii. O wyborze leku u chorych z psychoz�? z kr�?gu schizofrenii decyduje profil dzia??a?? niepo??�?danych. Dawki lek??w u chorych z psychoz�? o p????nym pocz�?tku musz�? by�? du??o ni??sze ni?? w przypadku przetrwa??ych postaci psychozy. Nale??y starannie monitorowa�? wszystkich leczonych w kierunku wyst�?powania objaw??w zespo??u metabolicznego, pomimo braku jednoznacznych dowod??w na jego wyst�?powanie u chorych geriatrycznych.

Ma??o uwagi po??wi�?ca si�? sytuacji spo??ecznej os??b w wieku podesz??ym choruj�?cych na przewlek??e zaburzenia psychotyczne. Podlegaj�? one podw??jnej stygmatyzacji: z racji wieku (�??agism�?�) oraz choroby psychicznej. Chorzy pozbawieni wsparcia rodziny, z kt??r�? cz�?sto pozostaj�? w konflikcie z powodu psychozy lub odrzucenia wymagaj�? specjalnych warunk??w opieki uwzgl�?dniaj�?cych ich szczeg??lne potrzeby i ograniczone mo??liwo??ci adaptacyjne.